مقاله پژوهشی: شناسایی عوامل و روند‌های مؤثر چالش‌های اجتماعی جمهوری اسلامی ایران در 15 سال آینده

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه بین المللی امام خمینی قزوین

2 دانشجوی دکترای مطالعات امنیت ملی – دانشگاه عالی دفاع ملی

چکیده

ساخت اجتماعی جوامع، در فرایند حرکتی خود، واجد تحولات و تطورات ذاتی و یا عارضی، و اثر گذار بر فضای زیستی انسان‌ها می‌باشد. این تغییرات مواجه با روند‌ها ی پیدا و پنهانی بوده، که موجد جریان حرکتی کلان روند‌های تاثیر گذار اجتماعی می‌باشند. شناخت این روند‌ها و عوامل، زمینه ساز شناخت جهات تحولی و تطوری اجتماع، و نهایتا امکان سازی برای پیش بینی وضعیت‌های بهینه ساز و یا آسیب زای کارکردی و یا ساختاری جامعه در آینده خواهد بود. کسب این شناخت، با روند‌شناسی عوامل موثر (با عطف توجه به عوامل و روند‌های گذشته نگر و حال نگر)، از طریق الگوهای آینده پژوهانه میسر خواهد بود.
روند‌شناسی ساخت اجتماعی جمهوری اسلامی ایران با بهره گیری از روش تحقیق کتابخانه‌ای، (از سال‌های پس از پایان دفاع مقدس تاکنون)، نشان دهنده تاثیر 23 عامل در سازه‌های ساختی و یا کارکردی ساخت اجتماعی نظام می‌باشد. با بررسی آینده پژوهانه روند‌ها و عوامل مذکور در افق زمانی 15 سال آینده ساخت اجتماعی نظام با بهره گیری از روش پیمایشی، سه عدم قطعیت بحرانی؛ «افزایش فقر و تضاد طبقاتی»، «واگرایی ارزشی و هنجاری» و «افزایش آسیب‌های اجتماعی» شناسایی گردید. مطابق با عدم قطعیت‌های بحرانی شناسایی شده، چهار سناریوی احتمالی و ممکن ساخت اجتماعی نظام تدوین؛ سپس راهبرد‌های نیل به سناریوی مطلوب(تعدیل و کاهش چالش‌های اجتماعی) با بهره گیری از روش تونل باد احصاء گردیده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identifying effective factors and trends of social challenges of the Islamic Republic of Iran in the next 15 years

نویسندگان [English]

  • Mohammad Rahim Eivazi 1
  • Soleiman Inanloo 2
1 Professor of Imam Khomeini International University of Qazvin
2 PhD Student in National Security Studies - Higher National Defense University
چکیده [English]

Social construction of societies, in their process of movement, capable of intrinsic or complex evolution and evolution And it has an impact on human living space. These changes are exposed to the hidden and hidden processes that drive the massive flow of socially influential processes. Understanding these trends and factors underlies the evolutionary and evolutionary directions of society And finally, it will be possible to predict the future optimization or functional or structural disadvantages of society. Obtain this knowledge, through the ontology of affective factors (by looking at retrospective and retrospective factors and trends), Through future research patterns. Social Construction Trend of Islamic Republic of Iran Using Library Research Method Ever since the end of the sacred defense It shows the influence of 23 factors on the structural or functional structures of the social structure of the system By examining the future research of these trends and factors over the next 15 years Social construction of the system using survey method Three Critical Uncertainties; "Increasing Poverty and Class Conflict", "Value and Normal Divergence" and "Increasing Social Damage" Identified. According to the identified critical uncertainties, four possible scenarios and possible social structure of the formulation system Then strategies for achieving the optimal scenario (modifying and reducing social challenges) are summarized using the wind tunnel method.

الف. منابع فارسی
آرون، ریمون، مراحل اساسی اندیشه در جامعه شناسی،ترجمه باقر پرهام، تهران، انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، 1370
آزاد ارمکی، تقی، بنیان‌های فکری نظریه جامعه ایرانی، تهران، نشر علم، 1391
آزاد ارمکی، تقی و همکاران، تغییرات ارزشی در ایران، تهران، موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، 1379
باومن،زیگموند، جهانی شدن بعضی مردم و محلی شدن بعضی دیگر،تهران، نشریه جامعه سالم، شماره 37، 1376
برقعی، محمد، سکولاریزم از نظر تا عمل، تهران، مجله مطالعات خاور میانه، شماره 33، 1382
بوزان، ویور، دوویلد، چارچوبی تازه برای تحلیل امنیت ملی، علیرضا طیب، تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی، 1386
پور احمدی، حسین، انقلاب اسلامی و نظام جمهوری اسلامی ایران در بازتاب فرایند جهانی شدن، تهران، انتشارات موسسه چاپ و نشر عروج، 1386
جمال، شفیعی، جنبش‌های اجتماعی در ایران، زمینه‌ها و چالش‌ها، فصلنامه مطالعات راهبردی، تهران، 1382
رفیع پور، فرامرز، توسعه و تضاد، تهران، شرکت سهامی انتشار، 1379
زارعی، اصغر و بابایی سعید، جهانی شدن و تاثیر آن بر امنیت فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (هویت ملی)، تهران، انتشارات مرکز پژوهش‌های علمی، دانشکده فارابی، 1392
ژولین فروند، ماکس وبر، ترجمه عبدالحسین نیک گهر، رایزن، تهران، ۱۳۶۸
سالنامه آماری کشور، تهران، مرکز آمار ایران، 1393
سیف اللهی، سیف الله، جامعه‌شناسی مسایل اجتماعی ایران، تهران، موسسه انتشارات جامعه پژوهان سینا، 1381
شعاع کاظمی، مهرانگیز و دیگران، آسیب های اجتماعی (نوپدید)، انتشارات آوای نور، تهران، 1391
غفورزاده ورنو، عزت الله، تهدیدات اجتماعی و امنیت ملی، تهران، دانشگاه عالی دفاع ملی، 1388
کنت، آگوست، فلسفه تحققی، ترجمه ابوطالب صارمی، در فلسفه علمی نوشه سکس کامینز و رابرت ان. لینز کات، تهران، شرکت سهامی کتابهای جیبی، 1352
گیدنز، آنتونی، جامعه‌شناسی، ترجمه منوچهر صبوری، تهران، نشر نی، 1382
مردانی گیوی، اسماعیل، جهانی شدن و هویت ملی، مجله اطلاعات سیاسی و اقتصادی، تهران، 1381
نوید نیا، منیژه، امنیت اجتماعی، تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی، 1388
ورنر زد. هیرش و لوک ای. وِبر (گردآورنده)، چالش‌های فراروی آموزش عالی در هزاره سوم، به کوشش: رضا یوسفیان املشی، تهران، دانشگاه امام‌‌حسین‌(ع)، ۱۳۸۱
خبرگزاری ایرنا، سال 1395
خبرگزاری مهر، سال 1393
خبرگزاری مهر، سال 1395
ب. منابع لاتین
Luhmann, Niklas , Social System , Tans, John Bednarz Jr and Dirk Baeker , Stanford University Press , 1995(1984)
Luhmann, Niklas Risk: ASocioloGical Theory , Tans,John Bednarz Jr ,New York , de Gruyter , 1995)1986(
Parsons. T. The social system. New York, 1951
Waever,O,Securitization and Dissecuritization,in lipshutz(ed);On  security,Newyork,Columbia university press