تأثیر ژئوپلیتیک سوریه بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با رژیم صهیونیستی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه عالی دفاع ملی

2 دانش‌‌آموخته دوره دکتری امنیت ملی دانشگاه عالی دفاع ملی (نویسنده مسئول)-

چکیده

جمهوری اسلامی ایران به‌ عنوان یکی از کشورهای غرب آسیا همواره در معرض تهدیدهای امنیتی رژیم صهیونیستی بوده است؛ به‌گونه‌ای که در حال حاضر، رژیم صهیونیستی یکی از معضلات اصلی سیاست خارجی و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در سطح منطقه‏ای و بین‏المللی محسوب می‏گردد. با عنایت به اینکه تهدیدهای رژیم صهیونیستی علیه جهان اسلام تهدیدی حقیقی و جدی است. لذا بهره‏گیری از ظرفیت‏های کشورهای حاشیه سرزمین فلسطین اشغالی برای کاهش تهدیدهای این رژیم بیش‌ازپیش احساس می‌شود. هدف از انجام این تحقیق «تبیین تأثیر ژئوپلیتیک سوریه بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با رژیم صهیونیستی» می‏باشد. سؤال مطرح در این پژوهش این است که «ژئوپلیتیک کشور سوریه چه تأثیری می‏تواند بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در مواجهه با رژیم صهیونیستی داشته باشند»؟
در این تحقیق از روش تئوری زمینه‏ای (گراندد تئوری) استراوس استفاده شده است. نتایج حاصل از تحقیق مؤید آن است که شناسایی دقیق، نظام‌مند و مستمر تحولات ژئوپلیتیکی سوریه و تبدیل این عوامل به علایق ژئوپلیتیکی می‏‏تواند امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران را ارتقاء دهد و تولید بازدارندگی کند و متقابلاً برای رژیم صهیونیستی دغدغه امنیتی ایجاد کند؛ بنابراین پیشنهاد می‏گردد رصد مستمر تحولات ژئوپلیتیکی سوریه در دستور کار مراکز و نهادهای مسئول قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


  • پلینو، جک. سی؛ و روی آلتون، (1375)، فرهنگ روابط بین‏الملل، ترجمه حسن پستا، تهران: فرهنگ معاصر.
  • حافظ­نیا، محمدرضا، (1384)، خلیج‌فارس و نقش استراتژیک تنگه هرمز، چاپ چهارم، تهران: انتشارات سمت.
  • حافظ­نیا، محمدرضا، (1376)، ناامنی طبیعی و بازدارندگی توسعه: مورد ایران، همایش پژوهش‌ها و قابلیت‌های علم جغرافیا در عرصه سازندگی، دانشگاه تهران.
  • حافظ­نیا، محمدرضا، (1385)، اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک، مشهد، انتشارات پاپلی (وابسته به پژوهشکده امیرکبیر جهان).
  • حافظ­نیا،محمدرضا؛ (پاییز1391)، مفهوم جدید هارتلند، مجله: ژئوپلیتیک، شماره 27 (علمی-پژوهشی).
  • حافظ‌نیا، محمدرضا، (1379)، مبانی مطالعات سیاسی- اجتماعی (جلد اول). قم: نشر سازمان حوزه‌ها و مدارس علمیه خارج کشور.
  • سردارنیا، خلیل‌الله و کیانی، فائزه، (1395)، تحلیل بحران سوریه از منظر شکاف‌های اجتماعی، دوفصلنامه علمی- پژوهشی جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام، دوره 4، شماره 1.
  • سعیدی، ابراهیم، (1387)، سوریه، تهران: وزارت امور خارجه، مؤسسه چاپ و انتشارات.
  • شمس دولت‏آبادی، سید محمود رضا، (1388)، علائق ژئوپلیتیک و استراتژی ملی؛ مورد ایران نسبت به آسیای مرکزی، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.
  • عمید زنجانی، عباسعلی، (1375)، مبانی اندیشه اسلام، تهران: سازمان انتشارات پژوهشکده فرهنگ و اندیشه اسلامی.
  • ماندل، رابرت، (1368)، چهره متغیر امنیت ملی، مترجم: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
  • مختاری هشی، حسین و قادری حاجت، مصطفی، (1387)، هیدروپلیتیک خاورمیانه در افق 2025 م. مطالعه موردی: حوزه‌های دجله و فرات، رود نیل و رود اردن، فصلنامه ژئوپلیتیک، سال 4، شماره اول.
  • نوروزانی کوهستانی، شهرام، (1393)، نقش عوامل ژئوپلیتیک افغانستان در تدوین راهبرد دفاعی جمهوری اسلامی ایران، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی.
  • نیاکویی، سیدامیر و ستوده، علی‌اصغر، (1395)، الگوی تقابل بازیگران منطقه‏ای و فرامنطقه‏ای در منازعات داخلی سوریه و عراق (2015-2011)، فصلنامه راهبرد، شماره 80.
 

  • Carpenter, Ted Galen. (2013). tangled web: The Syrian civil war and its implications. Mediterranean Quarterly.
  • ITCb. (2016). Syria Trade Statistics. Available Online at: https://trademap.org/Country_SelProductCountry_TS.aspx?nvpm=1|760||||TOTAL|||2|1|1|3|2|1|2|1|1
  • The World Fact bookb. (2017). Syria. Central Intelligence Agency (CIA). Available online at: https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/sy.html
  • The World fact Bookg. (2017). West Bank. Central Intelligence Agency (CIA). Available online at: https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/we.html
  • World Bank. (2016). World Bank Report on Syria. Available Online at: http://www.worldbank.org/en/country/syria/overview
  • World Bank. (2017). the Toll of War: The Economic and Social Consequences of the Conflict in Syria. Available Online at: https://openknowledge.worldbank.org/bitstream/handle/10986/27541/The%20Toll%20of%20War.pd